സി.എസ്. ചന്ദ്രികയുടെ കഥകളിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രത്യയശാസ്ത്രവും സാമൂഹിക പ്രസക്തിയും
- Mar 16
- 6 min read
Updated: 2 days ago
വിഭാറാണി പി.
ആമുഖം
മലയാള സാഹിത്യചരിത്രത്തിൽ 1990-കൾ എന്നത് ഭാവുകത്വപരമായ വലിയൊരു പരിവർത്തനത്തിന്റെ കാലഘട്ടമായിരുന്നു. ആധുനികതയുടെ ആൺകോയ്മകളെയും പുരുഷകേന്ദ്രീകൃതമായ ലാവണ്യബോധത്തെയും വിചാരണ ചെയ്തുകൊണ്ട് 'പെണ്ണെഴുത്ത്' എന്ന രാഷ്ട്രീയ സംജ്ഞ ശക്തിയാർജ്ജിച്ചത് ഈ കാലത്താണ്. ഈ മുന്നേറ്റത്തിന്റെ മുൻനിര പോരാളികളിൽ ഒരാളും ആധുനിക മലയാള ചെറുകഥയിലെ ശ്രദ്ധേയമായ സാന്നിധ്യവുമാണ് സി.എസ്. ചന്ദ്രിക. തന്റെ സർഗ്ഗാത്മക രചനകളെയും അക്കാദമിക് ഗവേഷണങ്ങളെയും ഫെമിനിസ്റ്റ് ആക്ടിവിസവുമായി സമന്വയിപ്പിച്ചുകൊണ്ട് മലയാള സാഹിത്യത്തിന് പുതിയൊരു ദർശനം നൽകാൻ അവർക്ക് സാധിച്ചു. ഒരു എഴുത്തുകാരി എന്ന നിലയിൽ മാത്രമല്ല, സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞ, ആക്ടിവിസ്റ്റ്, നിരൂപക എന്നീ നിലകളിലും ചന്ദ്രികയുടെ ഇടപെടലുകൾ കേരളത്തിലെ സ്ത്രീമുന്നേറ്റ ചരിത്രത്തിൽ നിർണ്ണായകമാണ്.
സി.എസ്. ചന്ദ്രികയുടെ കഥകൾ പരിശോധിക്കുമ്പോൾ, അവ കേവലം സ്ത്രീപക്ഷ വായനകൾക്ക് അതീതമായ ചില മാനങ്ങൾ കൈവരിക്കുന്നത് കാണാം. കേരളത്തിലെ പരിസ്ഥിതി രാഷ്ട്രീയം, ദളിത്-ആദിവാസി സ്വത്വബോധം, ശരീരത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയം, കുടുംബം എന്ന വ്യവസ്ഥയ്ക്കുള്ളിലെ അധികാരബന്ധങ്ങൾ എന്നിവയെല്ലാം അവരുടെ കഥാപരിസരങ്ങളിൽ സജീവമായി കടന്നുവരുന്നു. ചന്ദ്രികയുടെ കഥകൾ സ്ത്രീകളെ കേവലം ഇരകളായല്ല ചിത്രീകരിക്കുന്നത്, മറിച്ച് വ്യവസ്ഥാപിത ചട്ടക്കൂടുകളെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന, സ്വന്തം സ്വത്വവും സ്വാതന്ത്ര്യവും വീണ്ടെടുക്കാൻ പോരാടുന്ന കരുത്തുറ്റ വ്യക്തിത്വങ്ങളായാണ് അവർ സ്ത്രീ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
താക്കോൽ വാക്കുകൾ
ഫെമിനിസം, പെണ്ണെഴുത്ത്, ശരീര രാഷ്ട്രീയം ,ക്ലെപ്റ്റോമാനിയ, ദളിത് ഫെമിനിസം, ഇക്കോ-ഫെമിനിസം, ആർത്തവ രാഷ്ട്രീയം.
1967-ൽ തൃശൂർ ജില്ലയിലെ പെരിങ്ങോട്ടുകരയിലാണ് സി.എസ്. ചന്ദ്രിക ജനിച്ചത്. സസ്യശാസ്ത്രത്തിൽ ബിരുദവും മലയാള സാഹിത്യത്തിലും സ്ത്രീപഠനത്തിലും ബിരുദാനന്തര ബിരുദവും നേടിയ ചന്ദ്രിക, കാലിക്കറ്റ് സർവ്വകലാശാലയിൽ നിന്ന് ഫൈൻ ആർട്സിൽ പിഎച്ച്ഡി കരസ്ഥമാക്കി. അവരുടെ വിദ്യാഭ്യാസ പശ്ചാത്തലം കേവലം സാഹിത്യത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിനിൽക്കുന്നതല്ല എന്നത് അവരുടെ രചനകളിലെ വൈവിധ്യത്തെയും ആഴത്തെയും സ്വാധീനിച്ചിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ചും വുമൺ സ്റ്റഡീസിലെ പ്രാവീണ്യം ലിംഗനീതിയെക്കുറിച്ചുള്ള വ്യക്തമായ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ അവരുടെ കഥകളിൽ സന്നിവേശിപ്പിക്കാൻ സഹായിച്ചു.
കേരളത്തിലെ ഫെമിനിസ്റ്റ് പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തിൽ സജീവമായി ഇടപെട്ടിട്ടുള്ള ചന്ദ്രിക, 'കേരള സ്ത്രീവേദി', 'സഖി വുമൺ റിസോഴ്സ് സെന്റർ' തുടങ്ങിയ സംഘടനകളിലൂടെ സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി ശബ്ദമുയർത്തി. ഈ ആക്ടിവിസം അവരുടെ സർഗ്ഗാത്മക രചനകളിൽ ഒരു പ്രബോധനപരമായ ശൈലിയല്ല നൽകിയത്, മറിച്ച് സ്ത്രീജീവിതത്തിന്റെ സങ്കീർണ്ണതകളെയും സൂക്ഷ്മമായ വിവേചനങ്ങളെയും അടുത്തറിയാനുള്ള ഉൾക്കാഴ്ചയാണ് പകർന്നത്. 2011 മുതൽ എം.എസ്. സ്വാമിനാഥൻ റിസർച്ച് ഫൗണ്ടേഷനിൽ സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞയായി പ്രവർത്തിക്കുന്ന അവർ, തന്റെ ഔദ്യോഗിക ജീവിതത്തിലും ലിംഗനീതിക്കും സുസ്ഥിര വികസനത്തിനുമായി നിലകൊള്ളുന്നു.
സർഗ്ഗാത്മകതയുടെ രാഷ്ട്രീയം: പെണ്ണെഴുത്തിന്റെ ലാവണ്യബോധം
മലയാളത്തിൽ 'പെണ്ണെഴുത്ത്' എന്ന സംജ്ഞയ്ക്ക് വലിയൊരു രാഷ്ട്രീയ അർത്ഥമാണുള്ളത്. പുരുഷകേന്ദ്രീകൃതമായ സാഹിത്യ പരിസരങ്ങളിൽ സ്ത്രീകളുടെ ഭാഷയ്ക്കും അനുഭവങ്ങൾക്കും ഇടമില്ലാതിരുന്ന കാലത്താണ് പെണ്ണെഴുത്ത് ഒരു വിപ്ലവമായി കടന്നുവന്നത്. സി.എസ്. ചന്ദ്രിക ഈ മുന്നേറ്റത്തിന്റെ മുൻനിരയിൽ നിന്നുകൊണ്ട് സ്ത്രീകളുടെ സവിശേഷമായ ഭാഷയെയും ഭാവുകത്വത്തെയും നിർവ്വചിക്കാൻ ശ്രമിച്ചു. മലയാളത്തിലെ സ്ഥാപിത സാഹിത്യ വിമർശന ശൈലികൾ സ്ത്രീകളുടെ എഴുത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയത്തെയും സ്വാതന്ത്ര്യബോധത്തെയും മനസ്സിലാക്കാൻ പര്യാപ്തമല്ലെന്ന് അവർ വാദിച്ചു. ചന്ദ്രികയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, പുരുഷാധിപത്യപരമായ വിമർശന ഉപകരണങ്ങൾക്ക് സ്ത്രീയുടെ വിമോചനപരമായ എഴുത്തിന്റെ പുതിയ രൂപങ്ങളെ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ശേഷിയില്ല.
പെണ്ണെഴുത്ത് എന്നത് കേവലം സ്ത്രീകളെക്കുറിച്ച് എഴുതുക എന്നതല്ല, മറിച്ച് നിലവിലുള്ള പുരുഷാധിപത്യ സൗന്ദര്യശാസ്ത്രത്തെയും മൂല്യബോധത്തെയും തകിടം മറിക്കുക എന്നതാണ്. ചന്ദ്രികയുടെ കഥകളിൽ നാം കാണുന്നത് ലളിതവും എന്നാൽ അതീവ ശക്തവുമായ ഭാഷയാണ്. കേരളത്തിലെ ഗ്രാമീണവും നഗരപരവുമായ ജീവിത പരിസരങ്ങളിൽ നിന്ന് തിരഞ്ഞെടുക്കുന്ന കഥാപാത്രങ്ങളിലൂടെ അവർ "അനുചിതമെന്ന്" സമൂഹം കരുതുന്ന പല വിഷയങ്ങളെയും ധൈര്യപൂർവ്വം അവതരിപ്പിക്കുന്നു. സദാചാരം, ലൈംഗികത, കുടുംബം എന്നീ വ്യവസ്ഥകളെക്കുറിച്ചുള്ള പരമ്പരാഗതമായ ധാരണകളെ ലംഘിച്ചുകൊണ്ടാണ് അവരുടെ കഥാപാത്രങ്ങൾ മുന്നേറുന്നത്.
പത്തൊൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ അവസാനത്തിലും ഇരുപതാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ തുടക്കത്തിലും കേരളത്തിൽ സജീവമായിരുന്ന സ്ത്രീ മാസികകൾ ആധുനിക ലിംഗ സ്വത്വങ്ങളുടെ രൂപീകരണത്തിൽ വഹിച്ച പങ്കിനെക്കുറിച്ച് ചന്ദ്രികയുടെ ഗവേഷണങ്ങൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. കേരളീയ സുഗുണബോധിനി (1886), ശാരദ (1904), ലക്ഷ്മീഭായ് (1905) തുടങ്ങിയ മാസികകൾ സ്ത്രീകൾക്ക് അവരുടെ ഇടം കണ്ടെത്താൻ സഹായിച്ചിരുന്നു. ഈ ചരിത്രപരമായ തുടർച്ചയെ തന്റെ രചനകളിലൂടെ ചന്ദ്രിക സമകാലിക ഫെമിനിസ്റ്റ് പരിസരത്തേക്ക് കണ്ണിചേർക്കുന്നു. പുരുഷ നിരൂപകർ പലപ്പോഴും സ്ത്രീകളുടെ സർഗ്ഗാത്മകതയെ അടുക്കളയിലേക്കും കുടുംബത്തിലേക്കും മാത്രം ഒതുക്കിനിർത്താൻ ശ്രമിച്ചപ്പോൾ, ചന്ദ്രിക അതിനെ രാഷ്ട്രീയമായ വലിയൊരു ലോകത്തേക്ക് തുറന്നുവിട്ടു.
വൈയക്തികവും സാമൂഹികവുമായ വിചാരണകൾ: പ്രധാന കഥകളുടെ വിശകലനം
ചന്ദ്രികയുടെ ഫെമിനിസ്റ്റ് വീക്ഷണങ്ങൾ ഏറ്റവും വ്യക്തമായി പ്രകടമാകുന്ന ചില കഥകൾ പരിശോധിക്കുന്നത് അവരുടെ ദർശനങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കാൻ സഹായിക്കും. വിവാഹം, കുടുംബം, സർഗ്ഗാത്മകത എന്നീ ഘടകങ്ങൾക്കിടയിൽ സ്ത്രീ നേരിടുന്ന സംഘർഷങ്ങളാണ് ഈ കഥകളുടെ കാതൽ.
ആര്യ
'ആര്യ' എന്ന കഥ മൂന്ന് തലമുറകളിലെ സ്ത്രീകളുടെയും പുരുഷന്മാരുടെയും ജീവിതത്തിലൂടെ പുരുഷാധിപത്യം എങ്ങനെ വ്യക്തികളെ തകർക്കുന്നു എന്ന് കാണിച്ചുതരുന്നു. ഒന്നാം പുരുഷാഖ്യാനത്തിലൂടെയാണ് ഈ കഥ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്നത്. കഥാനായികയായ ആര്യ, കേരളത്തിലെ ഇതിഹാസ നായികയായ ഉണ്ണിയാർച്ചയെപ്പോലെ ഒരു വടികൊണ്ട് പോരാട്ടം നടത്തി കളിക്കുമ്പോഴാണ് അവളുടെ മുത്തശ്ശി മുത്തച്ഛന്റെ ചവിട്ടേറ്റ് മരിക്കുന്നത്. ഈ വൈരുദ്ധ്യം കഥയുടെ രാഷ്ട്രീയത്തെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. കേരളത്തിന്റെ വീരചരിത്രത്തിൽ സ്തുതിക്കപ്പെടുന്ന സ്ത്രീരൂപങ്ങൾ ഒരു വശത്തും, യഥാർത്ഥ ജീവിതത്തിൽ ചവിട്ടേറ്റു മരിക്കുന്ന മുത്തശ്ശിമാർ മറുവശത്തും നിൽക്കുന്നു.
മുത്തശ്ശിയുടെ മരണശേഷം കുടുംബത്തിലെ അധികാരം മുത്തച്ഛന്റെ വെപ്പാട്ടിയിലേക്ക് കൈമാറുന്നതും, സ്വന്തം അമ്മ സ്വാതന്ത്ര്യത്തേക്കാൾ അടിമത്തം തിരഞ്ഞെടുക്കുന്നതും ആര്യയെ മാനസികമായി തളർത്തുന്നു. വിവാഹം എന്ന വ്യവസ്ഥയ്ക്കുള്ളിൽ പുരുഷൻ എങ്ങനെ ഒരു വേട്ടക്കാരനായി മാറുന്നുവെന്നും, സ്ത്രീക്ക് ആ വ്യവസ്ഥ എങ്ങനെ വിനാശകരമാകുന്നുവെന്നും ഈ കഥ വരച്ചുകാട്ടുന്നു. എങ്കിലും, പുരുഷന്മാരെയെല്ലാം ശത്രുക്കളായി കാണുന്ന ശൈലിയല്ല ചന്ദ്രികയുടേത്. പുരുഷാധിപത്യം പുരുഷന്മാരെയും ഇരകളാക്കുന്നുണ്ടെന്നും, സ്നേഹത്തിന്റെ വീണ്ടെടുക്കൽ സാധ്യമാണെന്നും ആര്യയുടെ പുനരധിവാസത്തിലൂടെ കഥ സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
പീപ്പിൾസ് കോർട്ട്
സ്ത്രീയുടെ സർഗ്ഗാത്മകതയെയും തൊഴിൽപരമായ മികവിനെയും സമൂഹം എങ്ങനെ ഭീതിയോടെ കാണുന്നു എന്നതിന്റെ നേർചിത്രമാണ് 'പീപ്പിൾസ് കോർട്ട്'. മേബിൾ സൈമൺ എന്ന കഥാപാത്രം ഒരു വിചാരണ നേരിടുകയാണ്. അവളുടെ കുറ്റം അവൾ വായിക്കുകയും എഴുതുകയും ചെയ്യുന്ന ഒരു ഉദ്യോഗസ്ഥയാണ് എന്നതാണ്. കുടുംബത്തെയും ഭർത്താവിനെയും പരിചരിക്കുക എന്ന "പരമപ്രധാനമായ" കടമയിൽ നിന്ന് അവൾ വ്യതിചലിക്കുന്നു എന്നാണ് ആരോപണം. മധ്യകാലഘട്ടത്തിലെ മതവിചാരണകളെ അനുസ്മരിപ്പിക്കുന്ന രീതിയിലാണ് ഈ കഥയിലെ കോടതി പ്രവർത്തിക്കുന്നത്. ഒരു വീട്ടമ്മ എന്ന നിലയിൽ അവൾ പരാജയമാണെന്ന് കണ്ടെത്തുന്ന കോടതി, അവളുടെ വായനയും എഴുത്തും ഉപേക്ഷിക്കാൻ ആജ്ഞാപിക്കുന്നു. കേരളീയ പൊതുസമൂഹം ഇപ്പോഴും ഒരു സ്വതന്ത്രചിന്താഗതിയുള്ള സ്ത്രീയോട് വെച്ചുപുലർത്തുന്ന അസഹിഷ്ണുതയാണ് ഈ കഥയിലൂടെ ചന്ദ്രിക തുറന്നുകാട്ടുന്നത്.
ഒരു കവിതയുടെ കഥ
സ്ത്രീകളുടെ എഴുത്തും പുരുഷന്മാരുടെ ഇരട്ടത്താപ്പും ഈ കഥയുടെ പ്രമേയമാണ്. സുഷമ എന്ന കഥാപാത്രം രഹസ്യമായാണ് കവിതകൾ എഴുതുന്നത്. തന്റെ കവിതകൾ ഭർത്താവ് വായിക്കുമോ എന്ന പേടി അവൾക്കുണ്ട്. സ്ത്രീകൾ എഴുതുന്നതെല്ലാം അവരുടെ ആത്മകഥയാണെന്ന് കരുതുന്ന പുരുഷബോധത്തെ അവൾ ഭയപ്പെടുന്നു. ഈ കഥയിലെ ഏറ്റവും വലിയ വൈരുദ്ധ്യം അവളുടെ ഭർത്താവാണ്. അയാൾ പുറമേക്ക് വലിയ ഫെമിനിസ്റ്റ് സുഹൃത്തുക്കളുള്ള ആളാണ്, എന്നാൽ സ്വന്തം ഭാര്യ ഒരു സാധാരണ വീട്ടമ്മയായി തുടരുന്നതിലാണ് അയാൾ സന്തോഷം കണ്ടെത്തുന്നത്. സുഷമയുടെ കവിതകൾ ഒടുവിൽ ചെന്നെത്തുന്നത് ചവറ്റുകുട്ടയിലാണ്. സ്ത്രീയുടെ ആവിഷ്കാര സ്വാതന്ത്ര്യം വീടിനുള്ളിൽ എങ്ങനെ ശ്വാസം മുട്ടിക്കുന്നു എന്നതിന് ഇതിലും മികച്ചൊരു ഉദാഹരണമില്ല.
ശരീരത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയവും ആർത്തവ സംവാദങ്ങളും
സി.എസ്. ചന്ദ്രികയുടെ എഴുത്തിൽ ശരീരം കേവലം ഒരു ജൈവഘടനയല്ല, മറിച്ച് അതൊരു രാഷ്ട്രീയ സംജ്ഞയാണ്. അവരുടെ 'ആർത്തവമുള്ള സ്ത്രീകൾ' എന്ന ലേഖനസമാഹാരം മലയാളത്തിൽ വലിയ സംവാദങ്ങൾക്ക് വഴിവെച്ചിട്ടുണ്ട്. ആർത്തവം പോലുള്ള സ്വാഭാവിക പ്രക്രിയകളെ അശുദ്ധിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന വ്യവസ്ഥിതിയെ അവർ രൂക്ഷമായി വിമർശിക്കുന്നു. സ്ത്രീശരീരം ഒരു പോരാട്ടഭൂമിയാണെന്ന ബോധ്യം ചന്ദ്രികയുടെ കഥകളിൽ ഉടനീളം കാണാം. ഈ ലേഖനത്തിന് 2010-ൽ മുത്തുകുളം പാർവ്വതി അമ്മ പുരസ്കാരം ലഭിക്കുകയുണ്ടായി.
ശരീരത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചന്ദ്രികയുടെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾ ആഗോള ഫെമിനിസ്റ്റ് ചിന്തകളുമായി ചേർന്നുനിൽക്കുന്നതാണ്. മാർക്സിസ്റ്റ് ഫെമിനിസം, ബ്ലാക്ക് ഫെമിനിസം, ഇക്കോ ഫെമിനിസം തുടങ്ങിയ വൈവിധ്യമാർന്ന സ്രോതസ്സുകളിൽ നിന്ന് അവർ ഊർജ്ജം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ലൈംഗികതയെയും പ്രത്യുല്പാദനത്തെയുമുള്ള പുരുഷ കേന്ദ്രീകൃതമായ കാഴ്ചപ്പാടുകളെ അവർ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു. 'പ്രണയകാമസൂത്രം' എന്ന കൃതി പ്രണയത്തെയും ലൈംഗികതയെയും സ്ത്രീപക്ഷത്തുനിന്നുകൊണ്ട് പുനർനിർവ്വചിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നു. ലൈംഗികതയെ പുരുഷന്റെ ഉപഭോഗവസ്തുവായി കാണുന്നതിന് പകരം, സ്ത്രീയുടെ ആനന്ദത്തിനും ആവിഷ്കാരത്തിനുമുള്ള ഇടമായി അവർ മാറ്റുന്നു. 'എന്റെ പച്ചക്കരിമ്പേ' പോലുള്ള കഥകളിൽ ശരീരവും പ്രകൃതിയും തമ്മിലുള്ള അഭേദ്യമായ ബന്ധം അവർ ആവിഷ്കരിക്കുന്നുണ്ട്.ദളിത് സ്വത്വബോധവും ഇന്റർസെക്ഷണൽ ഫെമിനിസവും
സി.എസ്. ചന്ദ്രികയുടെ ഫെമിനിസം കേവലം ഉപരിവർഗ്ഗ സ്ത്രീകൾക്ക് വേണ്ടിയുള്ളതല്ല. അവരുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിലും എഴുത്തിലും ദളിത്-ആദിവാസി സ്ത്രീകളുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ മുൻഗണനയോടെ കടന്നുവരുന്നു. 20-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മലയാള ദളിത് സാഹിത്യത്തിന്റെ ഓക്സ്ഫോർഡ് ഇന്ത്യ ആന്തോളജി എഡിറ്റ് ചെയ്തവരിൽ ഒരാൾ ചന്ദ്രികയായിരുന്നു. ദളിത് പ്രസ്ഥാനങ്ങളുടെ ചരിത്രവും സ്ത്രീത്വവും എങ്ങനെ കെട്ടുപിണഞ്ഞു കിടക്കുന്നു എന്ന് അവർ തന്റെ ഗവേഷണങ്ങളിലൂടെ വിശദീകരിക്കുന്നു.
അവരുടെ കഥകളിൽ ദളിത് ജീവിതത്തിന്റെ അനുഭവങ്ങളും ജാതി വിവേചനത്തിന്റെ സൂക്ഷ്മ രൂപങ്ങളും കടന്നുവരുന്നു. പുരുഷാധിപത്യത്തിന് പുറമെ ജാതി വ്യവസ്ഥ കൂടി സ്ത്രീകളെ എങ്ങനെ അടിച്ചമർത്തുന്നു എന്നതായിരുന്നു ചന്ദ്രികയുടെ പല പഠനങ്ങളുടെയും വിഷയം. വിദ്യാഭ്യാസം എന്നത് താഴെക്കിടയിലുള്ള സ്ത്രീകളെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം കേവലം അറിവ് നേടൽ മാത്രമല്ല, മറിച്ച് വിമോചനത്തിനുള്ള മാർഗ്ഗം കൂടിയാണെന്ന് അവർ സമർത്ഥിക്കുന്നു. ബംഗാളിലെയും ഉത്തർപ്രദേശിലെയും ജാതി വിവേചനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനങ്ങൾക്കൊപ്പം കേരളത്തിലെ ദളിത് ജീവിതങ്ങളെയും അവർ തുലനം ചെയ്യുന്നു.
പരിസ്ഥിതി നാശം ഏറ്റവും കൂടുതൽ ബാധിക്കുന്നത് സ്ത്രീകളെയാണെന്ന ബോധ്യം അവരെ ഒരു ഇക്കോ-ഫെമിനിസ്റ്റ് (Eco-feminist) കൂടിയാക്കുന്നു. ആദിവാസികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കും സുസ്ഥിര വികസനത്തിനുമായി അവർ നടത്തുന്ന പോരാട്ടങ്ങൾ അവരുടെ സർഗ്ഗാത്മക രചനകളെയും സ്വാധീനിക്കുന്നുണ്ട്. എം.എസ്. സ്വാമിനാഥൻ റിസർച്ച് ഫൗണ്ടേഷനിലെ സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞ എന്ന നിലയിലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ ഇതിന് കൂടുതൽ ആഴം നൽകുന്നു.
മലയാള സാഹിത്യ വിമർശനത്തിലെ ഇടപെടലുകൾ
മലയാള സാഹിത്യ വിമർശനം പുരുഷാധിപത്യപരമായ ഒരു ഇടമാണെന്ന കടുത്ത വിമർശനം ചന്ദ്രിക ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ട്. പലപ്പോഴും സ്ത്രീകളുടെ രചനകളെ 'അടുക്കള വായന'കളാക്കി ചുരുക്കാനാണ് വിമർശകർ ശ്രമിച്ചത്. കെ. സരസ്വതിയമ്മയെപ്പോലുള്ള എഴുത്തുകാരികളെ വേണ്ടവിധം വിലയിരുത്താൻ മലയാള വിമർശകർ തയ്യാറായില്ല എന്നത് ചന്ദ്രിക ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. സരസ്വതിയമ്മയെക്കുറിച്ചുള്ള ചന്ദ്രികയുടെ പഠനം അത്തരമൊരു വീണ്ടെടുക്കലിന്റെ ഭാഗമാണ്. പുരുഷ നിരൂപകർ ഉപയോഗിക്കുന്ന അളവുകോലുകൾ സ്ത്രീകളുടെ സ്വതന്ത്രമായ ഭാവുകത്വത്തെ അളക്കാൻ അപര്യാപ്തമാണെന്ന് അവർ വാദിക്കുന്നു.
ബാലാമണിയമ്മയുടെ കവിതകളെ 'മാതൃത്വത്തിന്റെ' ആഘോഷം മാത്രമായി കണ്ടതിനെയും ചന്ദ്രിക എതിർക്കുന്നു. സ്ത്രീത്വത്തിന്റെ വൈവിധ്യമാർന്ന തലങ്ങളെ ഉൾക്കൊള്ളാൻ കഴിയുന്ന പുതിയൊരു സൗന്ദര്യശാസ്ത്രം ചന്ദ്രിക തന്റെ പഠനങ്ങളിലൂടെയും കഥകളിലൂടെയും മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നു. മാധവിക്കുട്ടി (കമല ദാസ്), രാജലക്ഷ്മി തുടങ്ങിയവരുടെ രചനകളെ പുതിയൊരു ഫെമിനിസ്റ്റ് വെളിച്ചത്തിൽ വായിക്കാൻ ചന്ദ്രികയുടെ നിരൂപണങ്ങൾ സഹായിച്ചിട്ടുണ്ട്. പെണ്ണെഴുത്ത് എന്നത് ഒരു ലിംഗപരമായ വർഗ്ഗീകരണം മാത്രമല്ല, മറിച്ച് അതൊരു വിപ്ലവാത്മകമായ കലാനിർമ്മിതിയാണെന്ന് അവർ ഉറപ്പിച്ചു പറഞ്ഞു.
ക്ലെപ്റ്റോമാനിയ: സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ വീണ്ടെടുപ്പ്
ചന്ദ്രികയുടെ ഏറ്റവും ശ്രദ്ധേയമായ കഥാസമാഹാരങ്ങളിൽ ഒന്നാണ് 'ക്ലെപ്റ്റോമാനിയ'. എന്തോ മോഷ്ടിക്കാനുള്ള ആസക്തി എന്ന അർത്ഥത്തിനപ്പുറം, സ്ത്രീകൾക്ക് നിഷേധിക്കപ്പെട്ട ഇടങ്ങളും സ്വാതന്ത്ര്യങ്ങളും അവർ എങ്ങനെ വീണ്ടെടുക്കുന്നു എന്നതിലേക്കാണ് ഈ കഥകൾ വിരൽചൂണ്ടുന്നത്. പ്യൂപ്പയിൽ നിന്ന് പൂമ്പാറ്റ പുറത്തുവരുന്ന വേദനാജനകമായ പ്രക്രിയയോടാണ് സുജ സൂസൻ ജോർജ് ഈ സമാഹാരത്തിലെ കഥകളെ ഉപമിക്കുന്നത്. തന്റെ ചിറകുകളുടെ കരുത്തിൽ ഭിത്തികൾ തകർത്ത് പുറത്തുവരുന്ന എഴുത്തുകാരിയെ നമുക്ക് ഈ കഥകളിൽ കാണാം.
ഈ സമാഹാരത്തിലെ ഓരോ കഥയും സ്ത്രീജീവിതത്തിലെ നിശബ്ദമാക്കപ്പെട്ട വികാരങ്ങളെയും അനുഭവങ്ങളെയും ആവിഷ്കരിക്കുന്നു. ലേഡീസ് കംപാർട്മെന്റ് മുതൽ റോസ വരെയുള്ള അവരുടെ ഓരോ സമാഹാരവും മലയാള ചെറുകഥയിൽ പുതിയൊരു ഭാവുകത്വ പരിസരം സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്. സ്ത്രീകളുടെ സഞ്ചാരസ്വാതന്ത്ര്യം, പൊതുവിടങ്ങളിലെ അവരുടെ സാന്നിധ്യം എന്നിവയെല്ലാം ലേഡീസ് കംപാർട്മെന്റിലെ പ്രമേയങ്ങളാണ്.
സാമൂഹിക പ്രവർത്തനവും സാഹിത്യവും
1990-കളിൽ കേരളത്തിൽ സജീവമായ സ്ത്രീ മുന്നേറ്റങ്ങളുടെ ഉൽപ്പന്നം കൂടിയാണ് ചന്ദ്രികയുടെ എഴുത്ത്. 'സ്ത്രീനാടകവേദി'യുടെ പ്രവർത്തനങ്ങളിലൂടെ സ്ത്രീകളെ കലാരംഗത്ത് സജീവമാക്കാൻ അവർ ശ്രമിച്ചു. അവരുടെ ഗവേഷണ പ്രബന്ധം പോലും മലയാള നാടകവേദിയിലെ സ്ത്രീ സാന്നിധ്യത്തെക്കുറിച്ചായിരുന്നു. നാടകം എന്നത് ഒരു സാമൂഹിക മാറ്റത്തിനുള്ള ആയുധമായാണ് അവർ കണ്ടത്. കേരള സ്ത്രീവേദി പോലുള്ള സംഘടനകളിൽ പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ട് സ്ത്രീകളുടെ പ്രശ്നങ്ങളിൽ നേരിട്ട് ഇടപെടാൻ അവർക്ക് സാധിച്ചു.
സാമൂഹിക ശാസ്ത്രജ്ഞ എന്ന നിലയിൽ അവർ നടത്തുന്ന പഠനങ്ങൾ തന്റെ കഥാപാത്രങ്ങൾക്ക് കൂടുതൽ യാഥാർത്ഥ്യബോധം നൽകുന്നു. ആദിവാസികളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കും ലിംഗനീതിക്കും വേണ്ടി അവർ നിരന്തരം പത്രങ്ങളിൽ കോളം എഴുതാറുണ്ട്. ഈ ഇടപെടലുകൾ എഴുത്തുകാരി എന്ന നിലയിലുള്ള അവരുടെ ഉത്തരവാദിത്തത്തെ കൂടുതൽ ദൃഢമാക്കുന്നു. പരിസ്ഥിതി രാഷ്ട്രീയം ചന്ദ്രികയുടെ എഴുത്തിൽ സജീവമാണ്. പ്രകൃതിയെയും സ്ത്രീയെയും ചൂഷണം ചെയ്യുന്ന പുരുഷ കേന്ദ്രീകൃതമായ വികസന നയങ്ങളെ അവർ നിശിതമായി വിമർശിക്കുന്നു.
ഉപസംഹാരം
സി.എസ്. ചന്ദ്രികയുടെ കഥകൾ മലയാള സാഹിത്യത്തിൽ ഒരു പുതിയ രാഷ്ട്രീയ ഭൂപടം വരച്ചിടുന്നു. അത് കേവലം പരിവേദനങ്ങളുടെയോ സങ്കടങ്ങളുടെയോ എഴുത്തല്ല, മറിച്ച് ധീരമായ ചോദ്യം ചെയ്യലുകളുടെയും വിപ്ലവാത്മകമായ സ്വത്വപ്രഖ്യാപനങ്ങളുടെയും എഴുത്താണ്. കുടുംബം, വിവാഹം, മതം, സദാചാരം തുടങ്ങിയ വ്യവസ്ഥാപിത സ്ഥാപനങ്ങളെ ഫെമിനിസ്റ്റ് കണ്ണിലൂടെ നോക്കിക്കാണാൻ അവർ വായനക്കാരെ പ്രേരിപ്പിക്കുന്നു. കേരളത്തിലെ 'പെണ്ണെഴുത്ത്' പ്രസ്ഥാനത്തെ രാഷ്ട്രീയമായും സൗന്ദര്യശാസ്ത്രപരമായും പരിപോഷിപ്പിക്കുന്നതിൽ അവർ വലിയ പങ്കുവഹിച്ചു.
ശരീരത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയം, ദളിത്-ആദിവാസി പ്രശ്നങ്ങൾ, പരിസ്ഥിതി മലിനീകരണം തുടങ്ങിയവയെല്ലാം അവരുടെ കഥകളിൽ പരസ്പരം ഇഴചേർന്ന് കിടക്കുന്നു. ഭാഷാപരമായ ലാളിത്യം നിലനിർത്തിക്കൊണ്ടുതന്നെ പ്രമേയപരമായ തീവ്രത കൈവരിക്കാൻ അവർക്ക് കഴിയുന്നുണ്ട്. താൻ വിശ്വസിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ ബോധ്യങ്ങൾക്കായി ജീവിതം മാറ്റിവെച്ച ഒരു എഴുത്തുകാരിയാണ് സി.എസ്. ചന്ദ്രിക. കേരളത്തിലെ സമകാലിക സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ വിഷയങ്ങളിൽ അവർ നടത്തുന്ന നിരന്തരമായ ഇടപെടലുകൾ അവരുടെ കഥകളെ കൂടുതൽ പ്രസക്തമാക്കുന്നു. പുതിയ തലമുറയിലെ എഴുത്തുകാരികൾക്ക് ധീരമായ ഒരു പാത വെട്ടിത്തെളിച്ച ചന്ദ്രിക, മലയാള സാഹിത്യത്തിലെ ലിംഗനീതിക്കായുള്ള പോരാട്ടത്തിൽ എക്കാലവും സ്മരിക്കപ്പെടുന്ന നാമമായി തുടരും.
കുറിപ്പുകൾ
1. പെണ്ണെഴുത്ത് :സ്ത്രീകളുടെ സവിശേഷമായ അനുഭവങ്ങളെയും കാഴ്ചപ്പാടുകളെയും ആവിഷ്കരിക്കുന്ന സാഹിത്യ പ്രസ്ഥാനം. ഇത് പുരുഷാധിപത്യ സൗന്ദര്യശാസ്ത്രത്തെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്നു.
2. ഇന്റർസെക്ഷണാലിറ്റി : ലിംഗം, ജാതി, വർഗ്ഗം, ലൈംഗികത തുടങ്ങിയ വ്യത്യസ്ത ഘടകങ്ങൾ എങ്ങനെ വ്യക്തികളുടെ അനുഭവങ്ങളെയും വിവേചനങ്ങളെയും ബാധിക്കുന്നു എന്ന പഠനം.
3. സ്ത്രീനാടകവേദി: കേരളത്തിൽ സ്ത്രീകളുടെ കലാപരമായ ആവിഷ്കാരത്തിന് വേണ്ടി രൂപീകരിക്കപ്പെട്ട പ്രസ്ഥാനം. ചന്ദ്രിക ഇതിന്റെ പ്രധാന സംഘാടകരിൽ ഒരാളായിരുന്നു.
4. സഖി വുമൺ റിസോഴ്സ് സെന്റർ: കേരളത്തിലെ ഒരു പ്രധാന ഫെമിനിസ്റ്റ് നെറ്റ്വർക്ക്. ചന്ദ്രിക ഇതിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നു.
5. ആർത്തവമുള്ള സ്ത്രീകൾ: ആർത്തവത്തെക്കുറിച്ചുള്ള മതപരവും സാമൂഹികവുമായ വിലക്കുകളെ ചോദ്യം ചെയ്യുന്ന ചന്ദ്രികയുടെ വിപ്ലവാത്മകമായ ഉപന്യാസ സമാഹാരം.
സഹായകഗ്രന്ഥങ്ങൾ
1. സിമോൺ ദ ബൊവക്കർ, ദ സെക്കൻഡ് സെക്സ് ,ആൽഫ്രഡ് എ. നോഫ്, ന്യൂയോർക്ക്, 1949.
2. വിർജീനിയ വുൾഫ്, എ റൂം ഓഫ് വൺസ് ഓൺ ,ഹൊഗാർത്ത് പ്രസ്സ്, ലണ്ടൻ, 1929.
3. കെയ്റ്റ് മില്ലറ്റ്, സെക്ഷ്വൽ പൊളിറ്റിക്സ് , ഡബിൾഡേ, ന്യൂയോർക്ക്, 1970.
4. ബെൽ ഹുക്സ്, ഫെമിനിസ്റ്റ് തിയറി: ഫ്രം മാർജിൻ ടു സെന്റർ ,സൗത്ത് എൻഡ് പ്രസ്സ്, ബോസ്റ്റൺ, 1984.
5. ജൂഡിത്ത് ബട്ട്ലർ, ജെൻഡർ ട്രബിൾ ,റൗട്ട്ലെഡ്ജ്, ന്യൂയോർക്ക്, 1990.
6. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., കേരളത്തിലെ സ്ത്രീചരിത്രങ്ങൾ, സ്ത്രീമുന്നേറ്റങ്ങൾ, കേരള സാഹിത്യ അക്കാദമി, തൃശ്ശൂർ, 1998.
7. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., ആർത്തവമുള്ള സ്ത്രീകൾ (ലേഖനസമാഹാരം), മാതൃഭൂമി ബുക്സ്, കോഴിക്കോട്, 2012.
8. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., ലേഡീസ് കംപാർട്ട്മെന്റ് (കഥാസമാഹാരം), ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം, 2002.
9. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., റോസ (കഥാസമാഹാരം), ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം, 2018.
10. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., പ്രണയകാമസൂത്രം (പഠനം), ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം, 2008.
11. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., എന്റെ പച്ചക്കരിമ്പേ (കഥാസമാഹാരം), ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം, 2011.
12. ചന്ദ്രിക സി.എസ്., ക്ലെപ്റ്റോമാനിയ (കഥാസമാഹാരം), ഡി.സി. ബുക്സ്, കോട്ടയം, 2014.
വിഭാറാണി. പി
Comments